Hanokatra ny renilisitra

Ny fanandevozana dia ny zava-manjo ny olona iray tsy manana fahafahana ka lasa fananana, azo trandrahaina sy azo amidy amin'ny olona iray hafa sahala amin'ny entam-barotra. Ny andevo, izay faritan'i Aristoty ho sahala amin'ny "fitaovana manana aina", dia tsy mitovy amin'ny mpanompo tamin'ny Andro Antenantenany, na ny olona azo sambo-belona na ny olona miasa an-terivozona, satria very ny maha olona azy eo anatrehan'ny lalàna. Misy ny fitsipika sy ny fomba amam-panao miovaova isam-pirenena sy isaky ny vanim-potoana, izay mamaritra ny antony mahatonga ny olona iray ho lasa andevo na hahatonga azy ho afaka amin'ny fahandevozana, ny famerana ny fahefan'ny tompony, ny fahalalahana kely mba ananany na ny fiarovan'ny lalàna azy, ny fiheverana na tsia ny maha olona manam-panahy azy eo amin'ny lafiny fivavahana, sns. Ny fanafahana ny andevo (araka ny sitrapon'ny tompony na ny manampahefana) dia mahatonga azy ho lasa olona afaka indray, izay mahatonga azy hitovy (na hitovitovy zo) amin'ny olona tsotra.

Ny fivarotana andevo tany Atsinanana, isan'izany ilay fivarotana andevo mamakivaky an'i Sahara (fivarotana andevo ataon'ireo Arabo), sy ny fivarotana andevo mainty miampita an'i Atlantika no lehibe indrindra amin'ny fomba fitrandrahana ny fanandevozana noho ny faheretan'ireo fanao ireo (ny voalohany naharitra taonjato iraika ambin'ny folo, ny faharoa naharitra taonjato efatra), noho ny hamaron'ny andevo amidiny (olona mahatratra am-polo tapitrisany maro no lasa andevo), ary noho ny fiantraikany ara-piarahamonina sy ara-kolontsaina ary ara-toekarena, ka hita izany na tao amin'ny faritra mpanandevo na tao Afrika, izay nahitana ireo toerana telo lehibe fivarotana andevo: i Tombouctou sy i Zanzibara ary i Gao.